Gakuseishou (学生証) và từ vựng tiếng Nhật cho du học sinh mới sang Nhật — từ thẻ sinh viên đến giấy phép làm thêm

Bài này tập trung vào những từ tiếng Nhật du học sinh thường gặp ngay trong những tuần đầu tiên sau khi sang Nhật — làm thẻ sinh viên, xin giấy xác nhận đang theo học, đóng học phí, xin phép làm thêm, làm vé đi lại giảm giá. Đây không phải từ vựng dùng trong giờ học (xem bài về từ vựng trong lớp học) hay cách báo nghỉ học (xem bài báo nghỉ, báo muộn) — mà là những từ gắn với thủ tục và sinh hoạt quanh việc là một du học sinh mới đến.

Cách phát âm

Gakuseishou đọc theo kiểu Việt gần đúng là "ga-kư-xê-i-xô-ô".

• Từ ghép từ 学生 (gakusei — học sinh, sinh viên) và 証 (shou — thẻ, giấy chứng nhận).
• Âm cuối -shou đọc kéo dài thành hai nhịp "xô-ô", không đọc ngắn "xô".
• Âm ư (chữ く trong "ku") đọc như "ư" tiếng Việt, không tròn môi như "u".

Thang độ lịch sự

Với hầu hết tình huống hằng ngày (mua vé giảm giá, mở tài khoản ngân hàng, vào thư viện), chỉ cần đưa thẻ ra và nói "Gakuseishou desu" là đủ, không cần câu phức tạp hơn.

Dùng trong tình huống nào

Những tuần đầu ở Nhật, du học sinh thường phải xử lý một loạt thủ tục gắn với các từ sau:

Trình tự thường gặp: nhận 学生証 khi nhập học → cần 学生証 hoặc 在籍証明書 khi mở tài khoản ngân hàng, thuê nhà, mua 定期券 giá 学割 → đóng 学費 bằng 振込 theo kỳ hạn nhà trường quy định → nếu muốn đi làm thêm, xin 資格外活動許可 trước khi bắt đầu làm, không phải sau.

Hội thoại mẫu

Bạn (tại quầy ngân hàng): 口座を作りたいです。(Kouza wo tsukuritai desu.) — Tôi muốn mở tài khoản ngân hàng. Nhân viên: 学生証か在籍証明書はお持ちですか。(Gakuseishou ka zaiseki shoumeisho wa omochi desu ka.) — Anh/chị có mang thẻ sinh viên hoặc giấy xác nhận đang theo học không?

Bạn (tại nhà ga): 学割の定期券を買いたいです。(Gakuwari no teikiken wo kaitai desu.) — Tôi muốn mua vé đi lại giá học sinh. Nhân viên: 学生証を見せてください。(Gakuseishou wo misete kudasai.) — Xin cho xem thẻ sinh viên ạ.

Câu hỏi thường gặp

Học phí có thể đóng bằng tiền mặt ở trường không? Phần lớn trường yêu cầu đóng học phí bằng chuyển khoản (振込) vào tài khoản chỉ định, thay vì nhận tiền mặt trực tiếp. Cách đóng cụ thể, kỳ hạn và có chấp nhận thanh toán tại combini hay không khác nhau tùy trường, nên hỏi văn phòng trường ngay khi nhập học.

Xin giấy phép làm thêm (資格外活動許可) ở đâu, khi nào? Giấy phép này liên quan trực tiếp đến tư cách cư trú, nên cần xin đúng thủ tục tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh và lưu trú trước khi bắt đầu đi làm thêm. Nhiều trường hỗ trợ hướng dẫn, nhưng thông tin chính xác và cập nhật nhất nên xác nhận tại moj.go.jp/isa hoặc trực tiếp tại cục xuất nhập cảnh.

Nếu làm mất 学生証 thì phải làm sao? Nên báo ngay cho văn phòng trường để được hướng dẫn cấp lại. Thủ tục cấp lại, có mất phí hay không, khác nhau tùy từng trường.

Cụm từ liên quan

• Từ vựng tiếng Nhật trong một năm học ở trường Nhật ngữ — /tu-dien/nihongo-gakkou-seikatsu/
• Những câu giáo viên hay nói trong lớp học — /tu-dien/kyoushitsu-goi/
• Cách báo nghỉ, báo muộn với trường tiếng Nhật — /tu-dien/gakkou-kesseki-renraku/
• Cách xin nghỉ phép ở công ty, nhà máy Nhật — /tu-dien/kyuuka-shinsei-iikata/

Thuộc chủ đề: Trường học & Xin việc